فیلم لباس غواصی و پروانه 2007 (2007)

فیلم سینمایی لباس غواصی و پروانه The Diving Bell and the Butterfly 2007 یک درام بیوگرافیک فرانسوی-آمریکایی به کارگردانی جولیان اشنابل است که بر اساس کتاب خاطرات ژان دومینیک بوبی، سردبیر مجله اِل، ساخته شده و فیلمنامه آن را رونالد هاروود نوشته است. این فیلم با مدت‌زمان ۱۱۲ دقیقه و درجه‌بندی سنی PG-13، محصول مشترک کمپانی‌های Pathé، Renn Productions و France 3 Cinéma است و بازیگرانی چون ماتیو آمالریک، اممانوئل سینیه، ماری-ژوزه کروز و ماکس فون سیدو در آن ایفای نقش کرده‌اند. اشنابل که خود نقاش است، با زبان بصری شاعرانه و دوربینی ذهنی، تجربه زندگی درون یک بدن فلج را به شکلی کم‌نظیر روی پرده ترسیم کرد؛ فیلم‌برداری حتی در همان بیمارستان برک-سور-مر و روی همان بالکن و ساحلی انجام شد که بوبی در آن‌ها حضور داشت. این اثر جایزه بهترین کارگردانی جشنواره کن و گلدن گلوب را برای اشنابل به ارمغان آورد و نامزد چهار جایزه اسکار شد.

داستان فیلم درباره ژان-دومینیک بوبی، سردبیر ۴۳ ساله مجله اِل است که پس از سکته مغزی شدید در بیمارستان برک-سور-مر به هوش می‌آید و درمی‌یابد به سندروم «قفل‌شدگی» مبتلا شده است؛ بدنش تقریباً به‌طور کامل فلج است و تنها عضله فعال او پلک چشم چپش است. حضور او در بیمارستان، افراد مختلف زندگی‌اش را دور هم جمع می‌کند: سلین، معشوقه سابق و مادر فرزندانش؛ اینس، معشوقه فعلی؛ پدر سالخورده‌اش و تیم درمان شامل فیزیوتراپ مهربان ماری و گفتاردرمانگر هنریت. هنریت به او سیستم ارتباطی از طریق پلک زدن را آموزش می‌دهد و بوبی که در ابتدا از این وضعیت دچار ناامیدی شده بود، تصمیم می‌گیرد به وعده پیش از حادثه‌اش وفادار بماند و کتابی بنویسد؛ کتابی که تمرکزش را به زندگی در وضعیت فعلی‌اش تغییر می‌دهد. به کمک کلود، مترجم تمام‌وقت، او حرف به حرف این اثر را با پلک زدن دیکته می‌کند. فیلم با جمله ماندگار بوبی آغاز می‌شود که می‌گوید به‌جز چشمش، دو چیز فلج نشده: تخیل و حافظه‌اش؛ و همین پیام، «پیله و پروانه» را به اثری الهام‌بخش درباره اراده انسانی و آزادی ذهن تبدیل کرده است.